Plazma Evren Modeli

Evrenin Varoluşunu Açıklayan Big Bang Dışında Alternatif Teori: Plazma Evren Modeli

Pek çok bilimini insanına, felsefeciye ve bir çok kişiye merak uyandıran konu evrenin nasıl var olduğudur.

Bildiğimiz gibi bilim insanları bunu açıklamak için bir çok araştırma yapmışlardır, hipotezlerde ve teorilerde bulunmuşlardır. Bunlardan biri hepimizin bildiği gibi evrenin bir tekillikten aniden genişlemesi sonucu oluştuğunu öngören Big Bang (Büyük Patlama) teorisidir. Bir çok araştırma sonucu Big Bang teorisinin açıklayamadığı sorunlar ortaya çıktı. Bu sorunları gidermek için alternatif teoriler mevcut. Onlardan birisi de Plazma Evren Modeli.

Plazma Evren Modeli Big Bang teorisinde açıklanamaz olayları açıklamak üzere oluşturulmuş olan bir evren varoluş teorisidir.

 Öncelikle bu teoriyi ortaya atan kişi Nobel ödüllü fizikçi Hannes Alfven 'dir. Evrenin sonsuz ve sınırsız olduğu, tüm evreni kaplayan plazma kütlesinin bazı "yerel" alanlarda trilyonlarca yıl içinde kütleçekim etkisiyle bir araya gelip bugün gördüğümüz evreni oluşturmasıdır.

Konuya giriş yapmadan önce bazı terimleri ve olayları bilmek gerek.

 Öncelikle Big Bang Patlaması'ndan bahsedelim. 1922 yılında Rus kozmolog Alexander Friedmann tarafından ortaya atıldı ve pek çok fizikçi tarafından desteklenen teorinin temel fikri, evrenin genişliyor olmasına dayanır. Evrenin genişlediğinin ilk kanıtı, gök adaların tayf çizgilerinin kırmızıya kaymasıdır. Bu durum, gökadaların bizden uzaklaşmalarının bir sonucudur.

Kırmızıya kayma, gökadalardan gelen ışınların daha büyük dalga boylarına kayması olayıdır. Dalga boyundaki bu değişim, kaynağın hareketi ile yani evrenin genişlemesiyle açıklanır. Bu durum Doopler olayının yorumlanmasıyla elde edilir. Doppler Etkisi'nde kozmik olguda siyah çizgiler kırmızıya doğru kayıyor ise yıldız bizden uzaklaşıyor, maviye doğru bir kayma gösteriyor ise yıldız bize yaklaşıyor demektir. Kırmızıya kayma olayı Big Bang teorisi için geçerlidir, plazma evren modelinde farklılık gösterir.

Büyük Patlama'nın en önemli dayanaklarından biri de kozmik fon / mikrodalga arkaplan ışımasıdır. Kozmik fon ışıması, Büyük Patlama'dan arta kalan, bütün evreni dolduran bir elektromanyetik dalga biçimidir. En uzak geçmişten geldiği kabul edilen fon ışıması 1965 yılında Arno A. Penzias ve Robert W. Wilson tarafından bulunmuştur. Penzias ve Wilson, bu buluşları ile 1978'de Nobel ödülü almışlardır.

Plazma doğadaki maddenin 4 temel hallerinden biridir. Bunlar katı,sıvı, gaz ve plazma. Plazma; aşırı sıcak olduğu için elektronlarını yitirmiş hidrojen (H2) ve helyumdan (He) oluşur. Madde aşırı ısındığında elektron ve atom çekirdekleri birbirinden ayrılıp bağımsız hale gelir. Plazma yoğunlaşmış gazdır. Evrende en çok rastlanan plazma halidir. Plazma dışındaki diğer haller evrende sadece %1'den daha az bulunuyor. Buna dayanarak rahatça söyleyebiliriz ki plazma hali maddenin birinci halidir.

Kütleçekim, herhangi bir temasa gerekli olmayan kuvvetler arasında etkisi en az olandır ve etkisi hissedilemeyecek kadar azdır. Ama evrendeki rolü etkisinden çok daha fazladır. Kütleçekim, yıldızların, galaksilerin vb. oluşumunda etkilidir. Plazma evren teorisinde ise kütleçekimin rolü büyük.

Bu modele göre uzayın bir başlangıcı ve bir sonu yoktur. Uzay boşluğu, sonsuz bir süredir vardır ve hidrojen (H2) atomları yani sıcak plazma ile doludur. Bu uzay boşluğunun herhangi bir yerinde plazmada oluşan dengesizlikler; trilyonlarca yıl içinde şekillenerek bugün "gördüğümüz" evreni meydana getirir.
 

Sonsuz ve sınırsız evren nasıl olabilir?

Durgun halde evreni kaplayan devinime geçip bir araya gelip toparlanması için sadece tek bir atomun bile manyetik veya elektriksel açıdan farklılık sergilemesi yeterlidir. Bu "hareket", aşırı yavaş bir domino taşı etkisi ile kütle çekiminin galip gelmesini ve trilyonlarca yıl içinde çok büyük bir plazma kütlesinin evreni oluşturacak biçimde bir araya gelmesini sağlar.

Gerçekten de bugün evrende gördüğümüz maddenin büyük bir kısmı flament adı verilen ipliksi yapıdaki sıcak plazmadan oluşur. Gerek galaksiler, gerekse galaksiler arası boşluk bu flament yapıdaki milyonlarca derece sıcaklığında plazma ile kaplıdır.

Evrenin herhangi bir başlangıcı olmayan sonsuz büyüklükte bir boşluk olduğu düşünüldüğünde bir plazma yoğunlaşması evrenin sonsuz bölgesinde sonsuz kereler oluşmuş olabilir. Yani plazma evren modeline göre, sonsuz ve sınırsız uzay boşluğunda bizimki gibi sonsuz sayıda "evren adası" oluşmuş ve/veya oluşuyor olabilir. Fakat, bu evrenler birbirlerinden trilyonlarca ışık yılı olduğu, hem de plazmanın olası ışımayı soğurması
nedeniyle izole olmuşlardır.

Bizim görebildiğimiz evrenimiz; içinde yer alan galaksilerdeki tüm yıldızlar söndükten sonra yok olsa bile, sonsuz sınırsız uzay boşluğunda evrenler bir döngü içerisine var olup yok olmaya devam edecektir.

Plazma evren modeli uzak galaksi kümelerinin kırmızıya kaymasını, bakış açımız boyunca evreni kaplayan plazmanın ışığı soğurarak dalga boyunu uzatmasına bağlar.

Bu durum gerçekçi mi?

Modele göre bir galaksi kümesi ne kadar uzakta ise, aramızda o kadar fazla plazma halinde madde vardır ve ışığı o kadar fazla kırmızıya kaymış görünür. Yani bu modele göre kırmızıya kaymayı "galaksi kümelerinin uzaklaşmasına" yormamız hatalı olmaktadır. Bu galaksi kümeleri hareket halinde olabilirler ancak bu hareket yalnızca bizden uzaklaşmaları yönünde değildir. Kimi uzaklaşır, kimi yakınlaşır, kimi yatay düzlemde hareket eder. Bizler kırmızıya kaymanın sadece galaksilerin bizden uzaklaştığını sanmışızdır. Oysa evren sabittir. Muazzam mesafeleri kaplayan plazma yüzünden ışık kırmızıya kayıyor. Ancak bu model evreni sonsuz ve sınırsız gördüğü için bilim çevrelerince yeteri bir kabule ulaşmadı. Bunun dışında kabul görülmemesinin bir başka nedeni ise evrenin varoluşunda bir yaratıcıya ihtiyaç duyulmamasıdır. Her ne kadar "karanlık enerji" gibi ciddi sorun ve açmazları olsada, Big Bang teorisi birçok soruya plazma evren modelinden daha iyi cevaplar sunduğu için rafa kaldırıldı. Şuan çok az bilim insanı tarafından kabul edilmekte. 

-Rümeysa AVCI

Daha Fazlası İçin:
hayalimuzay.com
Bizi Sosyal Medyalarda da Takip Edin:
@hayalimuzay
Görüş ve İstekleriniz İçin:
hayalimuzay1@gmail.com

Kaynakça:

-Kozmik Anafor~plazma evren modeli makalesinden bir kesit alınmıştır.

Görüşleriniz, Öneriniz Ve Sorularınız

GÖNDER