Çizgiler ve fazlası: Boyutlar

Boyut Nedir?

Boyut, uzay üzerinde herhangi bir noktayı belirlemek için gereken minimum koordinat sayısıdır. Örnek vermek gerekirse, bir kağıdın üzerine bir doğru çizelim. Bu doğrunun ne hacmi, ne de bir eni vardır. Bu doğru tek boyutludur. Çünkü üzerindeki bir noktayı tanımlamak için sadece bir koordinata ihtiyaç vardır. Bu sefer ilkinden farklı olarak kağıda bir kare çizelim. Bu karenin bir hacmi yoktur, fakat bu karenin bir uzunluğu ve eni vardır. Uzunluğun üzerine bir fiziksel boyut eklenmiştir. Yani karenin eni olduğundan bunun üzerinde herhangi bir noktayı tanımlamak için iki koordinata ihtiyaç vardır. Özür dilerim ama kalemi tekrardan almamız gerekiyor. Şimdi kağıda bir küp çizelim. Bu küpün bir hacmi vardır. Aynı zamanda uzunluğu ve eni de vardır. Enin üzerine bir fiziksel boyut eklenmiştir. Şöyle ki küpün hacmi olduğundan, bunun üzerinde herhangi bir noktayı tanımlamak için 3 koordinata ihtiyaç vardır. 4. Boyut ise 3 fiziksel boyutun üstüne bir de zaman boyutunun eklenmesidir.

Boyutu tanımladığımıza göre, şimdi de boyutlardan bahsedelim:
0. Boyut: Boyut, bizim kağıda çizebileceğimiz en küçük yapıdır. 2^0(0 boyutlu olmasından ötürü 0 dedik.)=1 noktadan oluşur. Bu yüzden bir noktanın boyutu sıfırdır.

  1. Boyut: 2^1= 2 noktadan oluşur. Bir uzunluğa sahiptir.

  1. Boyut: 2^2=4 noktadan, yani 4 noktanın birleştirilmesiyle oluşur. Bir uzunluğa ve ene sahiptir.

  1. Boyut: 2^3=8 noktanın birleştirilmesiyle oluşur. Bir uzunluğa, ene ve hacme sahiptir.

  1. Boyut: Bildiğimiz 3 fiziksel boyutun üstüne bir de zaman boyutunun eklenmesidir. 2^4=16 noktanın birleşmesiyle oluşur.

Bilim insanları 4. boyut üzerine çok uzun süre kafa yordular. Einstein gelene kadar 3 boyut biliniyordu fakat Einstein, 3 uzay ve 1 zaman boyutunun var olduğunu söylemiştir. Yani evrenin dokusu 4 boyutlu uzay-zamandır. Zaman bizim hissettiğimizin aksine sabit bir kavram değildir. Zaman, hız ve kütleye bağlı olarak göreceli bir kavramdır. Hız artarsa zaman yavaşlar. Örnek olarak İkizler Paradoksu verilebilir. Kütle artarsa da zaman yavaşlar. Örneğin kara delikler süper kütleli gök cisimleridir. Kara delikler uzay-zamanı öyle bir büker ki ışık bile bu çekim kuvvetinden kaçamaz. Burada zaman neredeyse duracak kadar yavaşlar.

-Tuna Ertürk

Daha Fazlası İçin:
hayalimuzay.com
Bizi Sosyal Medyalarda da Takip Edin:
@hayalimuzay
Görüş ve İstekleriniz İçin:
hayalimuzay1@gmail.com

Görüşleriniz, Öneriniz Ve Sorularınız

GÖNDER